ایران سرا کاخ اردشیر بابکان یا آتشکده‌ی فیروزآباد

ایران سرا/  کاخ اردشیر بابکان یا آتشکده‌ی فیروزآباد

کجارو/ کاخ اردشیر بابکان، با قدمتی بالغ بر ۱۸۰۰ سال، در شهرستان فیروزآباد استان فارس واقع شده است. با کجارو همراه باشید تا اطلاعاتی جامع و مفید در مورد معماری و تاریخچه‌ی این بنای تاریخی در اختیار شما دوستان قرار دهیم.

شهرستان فیروزآباد فارس (نام شهر اردشیر خوره بنیانگذار سلسله‌ی ساسانیان)، یکی از مناطق قدیمی و کهن ایران به شمار می‌آید که آثار تاریخی و عمارات ارزشمندی همچون قلعه‌دختر، شهر گور و چند سنگ‌نگاره‌ی ساسانی را در دل خود جای داده است. کاخ اردشیر بابکان که به آتشکده‌ی فیروزآباد نیز مشهور است، از جمله این‌ آثار تاریخی است که در این منطقه از کشور احداث شد. این اثر در ۱۵ دی‌ ماه سال ۱۳۱۰ با شماره‌ی ۸۹ به ثبت ملی رسید.

همانگونه که می‌دانید، استان فارس از مناطقی است که در جای‌جای خود، عمارات و بناهایی تاریخی و کهن به یادگار دارد که نشان از قدمت و اهمیت این منطقه از کشور، در سال‌های دور است. شهرستان شیراز با حضور اثر تاریخی شگفت‌انگیز مجموعه‌ی تخت جمشید، همچون نگینی است که زیبایی این استان را دو چندان می‌کند.

شهری که امروزه فیروزآباد نامیده می شود، پیش از آن شهر گور نام داشت. براساس منابع تاریخی معتبر، شهر گور یا جور را اردشیر بابکان (بنیانگذار سلسله ساسانی) بنا کرد و آنرا تختگاه خود قرار داد. پس از مرگ اردشیر به سال ۲۴۱ میلادی، الگوی ساختمانی این شهر که دایره ای شکل بوده مورد تقلید فراوان واقع شد و تا سده‌های میانه، نزدیک به چهارصد شهر بدین صورت ساخته شد.

ابن بلخی که یک هزار سال قبل فارسنامه را تالیف کرده است، می‌نویسد: "فیروز آباد که قدیم آنرا گور می‌نامیدند، به روزگار کیانیان، شهر بزرگی بوده و حصاری عظیم داشت. اسکندر ذوالقرنین چون به پارس حمله کرد چندان که کوشید نتوانست به حصار شهر گور رخنه کند، لذا جهت رودی را که از سر کوه می آمد، به طرف شهر برگرداند و در شهر جاری ساخت تا آنکه تمام شهر گور در آب غرق شد".

فیروزآباد نسبت به زمین‌های اطرافش در گودی واقع شده، لذا با آب رودخانه‌ای که اسکندر در شهر جاری ساخت؛ این شهر به یک دریاچه تبدیل شد. این دریاچه قرن‌ها باقی بود تا این که اردشیر با تمهیداتی آب دریاچه را تخلیه کرد و شهر جدیدی به جای شهر گور بنا نهاد.

حکیم ابوالقاسم فردوسی در مورد خشک کردن چشمه (دریاچه) مزبور و بنا و آبادانی این شهر توسط اردشیر در شاهنامه توضیح داده که در ابیاتی از آن می‌فرماید:

یکی شارستان کرد پر کاخ و باغ

بدو اندرون چشــــمه و دشت و راغ

برآورد از چشــــــــمه آتشکده

بدو تازه شــــــد مهر و جشن سده

همی راند از کـوه تا "شهر گور"

شد آن شارستان پر سرای و ستور (شاهنامه)

از آن پس این شهر اردشیر خوره نامیده شد. این شهر مجددا در زمان حمله اعراب به ایران ویران شد. زمانی که عضدالدوله دیلمی (گیلانی) بر اعراب حاکم بر این شهر تسلط پیدا کرد، به آبادانی ویرانه‌ها همت گماشت و از آن به بعد این شهر فیروزآباد نامیده شد.

شهرستان فیروزآباد نیز با قرارگرفتن آثار تاریخی ارزشمند و باشکوهی که برخاسته از فرهنگ، هنر و هویت ایران کهن است، همانند مرواریدی ارزشمند، جلال و درخششی مثال‌زدنی را برای استان فارس به ارمغان آورده‌ است. کاخ اردشیر بابکان عمارت جالب، زیبا و تحسین‌برانگیز دوران حکومت ساسانیان است که می‌توان از آن به عنوان یکی دیگر از آثار مهم ایران پیش از اسلام، یاد کرد.


همانگونه که پیش‌تر بیان شد، کاخ اردشیر بابکان، در استان فارس، ۳ کیلومتری شهرستان فیروزآباد قرار گرفته است. به نظر می‌رسد عبور نهر آبی از بخش شرقی کاخ، از دلایل آبادانی منطقه‌ای (شهر گور که نام قدیم فیروزآباد بوده و به اردشیر خوره نیز معروف است) که کاخ ساسانی در آن احداث شده است، به شمار می‌رود. از بناهای نزدیک این کاخ می‌توان به امامزاده جعفر (این مکان مقدس در شهر قدیم و متعلق به دوران ایلخانیان است)، چندین سنگ قبر (به نظر می‌رسد تاریخ حک شده بر یکی از این سنگ‌ها متعلق به سال ۷۴۱ هجری قمری است)، قلعه‌ی حسن‌آباد، چندین روستای تاریخی، ساختمان آشپزخانه (این عمارت در پشت کاخ قرار گرفته است)، نقارخانه (در نزدیکی کاخ واقع شده است) و آتشکده، اشاره کرد.

طبق نوشته‌های برجای‌مانده از دوران ایران کهن، به نظر می‌رسد بنای تاریخی این کاخ، توسط اردشیر بابکان که لقب بنیانگذار سلسله‌ی ساسانیان را از آن خود کرده است، در قرن سوم میلاد در دوران حکومت اردوان پنجم (بیست و هشتمین و آخرین شاه ایران از سلسله‌ی اشکانیان)، احداث شده است. البته در برخی از نوشته‌های ایران کهن نیز مشاهده می‌شود که اردشیر پس از پیروزی بر اردوان پنجم در مجاورت شهر گور (نام قدیم شهر فیروزآباد امروزی) و در نزدیکی برکه‌ای وسیع، عمارتی مهم و ارزشمند را بنا نهاده‌ است. متون تاریخی جالبی نیز وجود دارد که توسط مورخین و در قرون گذشته ثبت شده است. به نظر می‌رسد که نویسندگان این نوشته‌ها، توضیحاتی قابل توجه را در مورد عمارت کاخ، در اختیار بازماندگان قرار داده‌اند. برخی از آن‌ها معتقدند که آتشکده‌ای بسیار بزرگ، در فیروزآباد احداث شده است که می‌توان آن‌ را به دلیل وسعت زیادش نسبت به سایر آتشکده‌های موجود در استان فارس، به آتشکده‌ی اعظم نامید. مرحوم پیرنیا نیز در مورد این بنا نظر جالب و قابل توجهی ارائه کرده ‌است که دانستن آن خالی از لطف نخواهد بود. ایشان در نوشته‌ای بیان کردند که آتشکده‌ی فیروزآباد که به بارین نیز شهرت دارد، در سال ۲۲۴ میلادی احداث و به عنوان یکی دیگر از بناهای مهم آن دوره محسوب می‌شود. وی معتقد است که ایران‌شناسان غربی کمر همت بسته‌اند تا این آتشکده را برای عموم به عنوان کاخ اردشیر معرفی کنند. درحالی که این چنین نیست و به نظر می‌رسد از ملزومات نام‌گذاری عمارتی به کاربری کاخ، نیازمند فضاها و مکان‌های مخصوصی است که در این بنای تاریخی، مشاهده نمی‌شود. به هرحال گفته‌ها و تعابیر متفاوتی نسبت به کاخ بودن یا آتشکده بودن این عمارت تاریخی وجود دارد.


ایران سرا/  کاخ اردشیر بابکان یا آتشکده‌ی فیروزآباد

[ منبع این خبر سایت ماچو می باشد، برای مشاهده متن اصلی خبر می توانید روی این قسمت کلیک کنید ]

برای نمایش تمام اخبار مرتبط با عنوان «ایران سرا کاخ اردشیر بابکان یا آتشکده‌ی فیروزآباد» اینجا کلیک کنید. شفاف سازی:
خبر فوق در سایت ماچو منتشر شده و صرفا در این سایت بازنشر شده است. چنانچه به خبر فوق اعتراض دارید برای حذف آن روی این قسمت کلیک کنید.

نکته: با توجه به جمع آوری خودکار مطالب از سطح وب در صورت مشاهده هرگونه تخلف و یا اخبار غیر مجاز و یا اعتراض به انتشار مطالب سایت ها با ایمیل khabargroup.info@gmail.com در تماس باشید

تبلیغات





جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات