دردسرهای جاذبه توسعه‌یافتگی تهران

دردسرهای جاذبه توسعه‌یافتگی تهران

روزنامه جوان/ متن پیش رو در روزنامه جوان منتشر شده و انتشار آن به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست.

در حالی که سیاست‌های کلی جمعیت ابلاغ شده از سوی رهبر انقلاب بر بحث بازتوزیع فضایی و جغرافیایی جمعیت، متناسب با ظرفیت زیستی حفظ و جذب جمعیت در روستاها و مناطق مرزی و کم تراکم و ایجاد مراکز جدید جمعیتی تأکید دارد، به گفته مدیر‌کل دفتر محاسبه شاخص برنامه‌ها و سیاست‌های کلان مرکز آمار ایران 16 درصد جمعیت کشور در استان تهران با وسعتی کمتر از یک درصد ایران ساکن است.
پنج بند از بندهای چهارده‌گانه سیاست‌های کلی جمعیت به طور جدی وارد بحث نحوه توزیع جمعیت در کشور شده و این موضوع و مؤلفه‌های مؤثر بر آن را مورد بحث قرار داده است. این بخش از سیاست‌های جمعیت اما کمتر مورد توجه کارشناسان و صاحبنظران قرار گرفته است در حالی که برای رسیدن به ایران 150میلیونی نیازمند فراهم آمدن ساختارهای اقتصادی، ‌اجتماعی، فرهنگی و حتی جغرافیایی لازم هستیم. ملموس‌ترین واقعیت درباره افزایش جمعیت کشور این است که تهران بیش از گنجایش رشد ندارد و اگر می‌خواهیم در افق‌های آینده کشورمان به نرخ باوری 2/1 و رشد متناسب جمعیت برای مواجهه معقول با پدیده پیری هرم سنی جامعه مواجه شویم باید برای تحقق مهاجرت معکوس برنامه داشته باشیم؛ امری که سخت و زمانبر اما گریز‌ناپذیر است.

تراکمی 20برابر متوسط کشور
در مواجهه با چالش‌های متعدد اقتصادی، ‌اجتماعی و زیست محیطی شهر و استان تهران باید در مرحله نخست کمی ریشه‌ای‌تر چرایی این چالش‌ها را مورد بررسی قرار داد. آمار و ارقام می‌تواند در چنین بررسی‌هایی راهگشا باشد. قدرت طاهری، مدیر‌کل دفتر محاسبه شاخص برنامه‌ها و سیاست‌های کلان مرکز آمار ایران با بیان اینکه متوسط تراکم جمعیت کشور، 48 نفر در هر کیلومتر مربع است افزود:‌در استان تهران این میزان 921 نفر در هر کیلومتر مربع و تقریباً 20 برابر متوسط کشور است. به بیان دیگر حدود 16/13 درصد جمعیت کشور در استان تهران ساکن هستند، در حالی که مساحت استان تهران 0/84 درصد از مساحت کل کشور است، یعنی 16 درصد جمعیت کشور در کمتر از یک درصد سرزمین ساکن شده است.
به باور طاهری مقایسه این دو عدد، ناهمگونی استقرار جمعیت در بخشی از سرزمین ایران و ریشه بسیاری از مشکلات تهران را نشان می‌دهد.

فاصله توسعه یافتگی تهران با دیگر مناطق

آلودگی هوا، ترافیک و مباحث زیست محیطی معضلاتی است که امروز گریبانگیر شهر تهران شده است. با وجود این کلانشهر آنقدر جاذبه دارد که خیلی از افراد حاضرند شهر و دیارشان را رها کنند و تهرانی شوند. مدیر‌کل دفتر «محاسبه شاخص برنامه‌ها و سیاست‌های کلان مرکز آمار ایران» تأکید کرد: به طور کلی داده‌های آماری نشان می‌دهد که توسعه‌یافته‌ترین استان در زمینه‌های مختلف اقتصادی، فرهنگی، آموزشی و اجتماعی تهران است.
به گفته وی 22/65 درصد از محصول ناخالص داخلی کشور در استان تهران تولید می‌شود و به تبع آن متوسط درآمد سرانه مردم استان تهران خیلی بالاتر از استان‌ها و متوسط کشور است. این یکی از عوامل اقتصادی جذب جمعیت به تهران است. بنا به تأکید طاهری تهران فاصله توسعه‌یافتگی زیادی با سایر استان‌های کشور دارد.

دانشجویانی که نمک‌گیر پایتخت می‌شوند
در فهرست برترین دانشگاه‌های دنیا می‌توان دید بسیاری از دانشگاه‌های معروف جهان در پایتخت کشورها نیستند. به عنوان نمونه، دانشگاه‌ هاروارد به عنوان برترین دانشگاه دنیا یا ‌دانشگاه جان‌هاپکینز، دانشگاه استنفورد و بسیاری دیگر از دانشگاه‌های معتبر در پایتخت نیستند اما دانشگاه تهران، ‌شهید بهشتی، ‌صنعتی شریف، ‌صنعتی امیرکبیر و علم و صنعت همه از دانشگاه‌های برتر کشور هستند که در پایتخت متمرکز شده‌اند. به گفته طاهری نیز یکی دیگر از عوامل جاذبه تهران، وجود دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی آن است و دانشجویانی که از شهرهای دیگر کشور به تهران می‌آمدند، دیگر رغبتی برای بازگشت نداشته‌اند و در همین تهران ساکن شده‌اند.

70 درصد تهرانی‌ها در سن کارند
مدیر‌کل دفتر «محاسبه شاخص برنامه‌ها و سیاست‌های کلان مرکز آمار ایران» درباره ساختار جمعیتی شهر تهران با اشاره به شاخص جوانی جمعیت به عنوان یکی از شاخص‌های توسعه در ابعاد مختلف ‌افزود: براساس شاخص بین‌المللی ورتهایم، اگر جمعیت 14 سال و پایین‌تر یک کشور یا منطقه بیش از 40 درصد باشد، جمعیت آن جوان است. براساس آمارهای سرشماری عمومی نفوس و مسکن1390، این شاخص برای تهران 17/3 درصد بوده است یعنی 17/3 درصد، جمعیت 14 سال به پایین در تهران داریم که از سال 90 به بعد می‌توان گفت این شاخص اگر کمتر نشده باشد حداقل ثابت مانده است. وی شاخص دیگر جمعیتی را شاخص سالمندی دانست که برای تهران 10/9 درصد بوده یعنی جمعیت 60 سال به بالا در تهران براساس سرشماری سال 90 به این میزان بوده است. جمعیت 15 تا 60 سال نیز قابل‌توجه است که بیش از 70 درصد جمعیت در این رده سنی قرار دارند که جمعیت فعال از نظر اقتصادی هستند.

کاهش مهاجرت
آمار و ارقام طاهری اما حکایت از تغییر وضعیت مهاجرت به تهران دارد. به گفته وی براساس آمارهای سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال 1390 از مهاجرت به تهران نسبت به دوره‌های قبل کاسته شده است که این می‌تواند علاوه بر توجه مسئولان به سایر استان‌های کشور و افزایش سهم اعتبارات عمرانی به استان‌های کمتر‌توسعه‌یافته خصوصاً در مناطق مرزی، ناشی از هزینه بالای زندگی در تهران و مسائل زیست محیطی و آلودگی هوای آن باشد. هر چه که باشد می‌توان کمی به آینده و تغییر الگوی توزیع جمعیت کشور امیدوار بود، هر‌چند این مهم نیازمند برنامه‌ریزی دراز‌مدت است.

[ منبع این خبر سایت ماچو می باشد، برای مشاهده متن اصلی خبر می توانید روی این قسمت کلیک کنید ]

برای نمایش تمام اخبار مرتبط با عنوان «دردسرهای جاذبه توسعه‌یافتگی تهران» اینجا کلیک کنید. شفاف سازی:
خبر فوق در سایت ماچو منتشر شده و صرفا در این سایت بازنشر شده است. چنانچه به خبر فوق اعتراض دارید برای حذف آن روی این قسمت کلیک کنید.

نکته: با توجه به جمع آوری خودکار مطالب از سطح وب در صورت مشاهده هرگونه تخلف و یا اخبار غیر مجاز و یا اعتراض به انتشار مطالب سایت ها با ایمیل khabargroup.info@gmail.com در تماس باشید

تبلیغات





جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات