تاثیر گزارش جدید آژانس بر تصویب برجام در ایران و آمریکا تکرار ادعاهای سابق این بار کم رنگ تر از گذشته

تاثیر گزارش جدید آژانس بر تصویب برجام در ایران و آمریکا / تکرار ادعاهای سابق این بار کم رنگ تر از گذشته

رصد/ متن پیش رو در سایت تحلیلی "رصد" منتشر شده و انتشار آن به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست.

اولین گزارش آژانس هسته ای پس از توافق برجام منتشر شده است و حاوی نکات مختلفی درباره برنامه هسته ای ایران است. این گزارش نشان می‌دهد که تمام فعالیت های هسته‌ای صلح‌آمیز در تاسیسات هسته‌ای ایران تحت نظارت آژانس ادامه دارد و هیچ انحرافی از مقاصد صلح آمیز نداشته است. برای بررسی بیشتر این گزارش گفتگویی با دکتر مهدی مطهرنیا استاد دانشگاه و آینده پژوه سیاسی داشته ایم.

گزارش جدید مدیرکل نخستین گزارش فصلی آژانس پس از تصویب قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت است. نکات جدید گزارش، اشاره به تحولات چند ماه اخیر از جمله دیدار مدیرکل آژانس با رییس جمهور ایران و شورایعالی امنیت ملی در تهران، و… است. نقاط قوت این گزارش چیست؟

گزارش در فضای گفتمانی ناشی از پذیرش طرح فرجام ارائه شده است. هر چند استمرار مباحث موجود در گزارشات قبلی را شاهد هستیم اما آن چه که در این گزارش می توان مورد تاکید قرار داد، این است که در این گزارش آژانس بین المللی انرژی هسته ای با توجه به پذیرش توافق نامه وین اقدامی مشترک برای ایجاد فضای مناسب برای همکاری گسترده تر ایران با آژانس و همچنین ورود آن به عرصه نظم منطقه ای و نظام بین الملل، براساس دکترین تعامل سازنده سیاست خارجی دولت روحانی زمینه هایی ایجاد شده است که نکات مثبت به ویژه تاکید بر صلح آمیز بودن تحرکات اقتصادی ایران مورد توجه آژانس قرار بگیرد.

در کنگره ایالات متحده آمریکا کار اندکی سخت تر می شود. سناریوی احتمالی این است که باوجود همه مخالفت ها نهایتا کنگره در مرحله نخست آن را رد کند، رئیس جمهور آن را وتو کند و کنگره برای شکستن وتوی رئیس جمهور آمریکا به نتیجه نهایی نرسد
اگر بپذیریم که آژانس به عنوان معیاری در جهت پذیرش عملکرد رفتار ایران طبق توافقنامه وین مورد اجماع قرار گرفته و به عنوان نهاد بین المللی ناظر بر رفتار و کنش هسته ای ایران در لایه های گوناگون، از یک سو مورد تاکید ۵+۱ است و از طرف دیگر ایران قرار گرفته است (نمونه بارز این معنا را می توانیم در سفرهای آلمان ها به تهران و واشنگتن ببینیم) باید گفت اگر چه در این گزارش تغییرات اندکی می بینیم اما کیفی ترین امر که در این گزارش می توان مشاهده کرد تاکید بر صلح آمیز بودن فعالیت های هسته ای ایران در تمام مراکزی است که به عنوان مراکز شناخته شده فعالیت هسته ای در ایران مورد توجه قرار دارد.

با توجه به این وضعیت نکات منفی گزارش چیست؟

آن چه که آژانس به عنوان نکات منفی در این گزارش مورد توجه قرار داده است، استمرار بعضی از ادعاهای گذشته هر چند به صورت کمرنگ است. به هر ترتیب باید بپذیریم که با پذیرش برجام و توافق نامه وین آرام آرام باید نگرش های موجود در ارتباط با پرونده هسته ای به فراموشی سپرده شود و با توجه به همکاری ایران با گروه ۵+۱ و آن چه در قطع نامه ۲۲۳۱ آمده است، زمینه های فعالیت سازنده بیشتری در پرونده هسته ای از طریق ایجاد فضای مناسب از طرف آژانس آمده است. اشاره به ابعاد احتمالی نظامی پرونده هسته ای ایران در گذشته (که آژانس به آن هر چند به صورت کمرنگ اشاره کرده است) نشان می دهد که آژانس هنوز هم بر آن است که نوعی دو پهلوگری را در نوشتن گزارش در ارتباط با ایران ادامه دهد.

هر تحلیلگر منصفی به خوبی می داند که فشار لابی های گوناگون بر سازمان بین المللی انرژی هسته ای وجود دارد (و حتی این لابی ها در کشوری مانند آمریکا خلاف جهت حرکت کاخ سفید نیز تلاش هایی را در این زمینه تحت نفوذ لابی های صهیونیستی و برخی از دولت ها دنبال می کنند) اما کمرنگ شدن آن از یک جهت مثبت و طرح مجدد آن در چنین گزارشی بعد از برجام و توافقاتی که صورت پذیرفته است و مهم تر از آن اقداماتی که از سوی ایران، دولت حاکم بر آمریکا، اتحادیه اروپا و دیگر کنشگران پیرامونی انرژی هسته ای صورت می گیرد، باید سمت و سوی بهتری را تجربه کند.

آن چه که آژانس به عنوان نکات منفی در این گزارش مورد توجه قرار داده است، استمرار بعضی از ادعاهای گذشته هر چند به صورت کمرنگ است
من بر این باورم که کمرنگ شدن این معنا را می توان در گزارش دید، اما اصل مطرح شدن ادعاهای مجدد در زوایای مختلف پرونده، تا حدودی نقطه ضعف این گزارش است. لذا باید در آینده شاهد این باشیم که سازمان بین المللی انرژی هسته ای به مدیریت آمانو تا حدود زیادی از این موضوع فاصله بگیرد.

در شرایط کنونی اهمیت و تاثیر انتشار این گزارش با توجه به وضعیت کنونی تحولات چیست؟

به هر ترتیب از یک سو با نکاتی که رهبری جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با مثبت بودن تحرکات هسته ای و پیامد قابل پذیرش آن مطرح کرده اند و تاکید داشته اند که باید از آن به عنوان فرصتی برای تحرکات اقتصادی بیشتر استفاده شود، از سوی دیگر هم تلاش هایی که اوباما به عنوان رئیس جمهور و در حقیقت رهبر جامعه آمریکا برای رسیدن به یک تاییدیه از سوی کنگره به عنوان توافق دنبال می کند، همگی سیگنال های مهمی در جهت افزایش سطح اعتماد متقابل بین ایران و نظام بین الملل است. در این فضا گزارش آژانس بین المللی انرژی هسته ای، آن هم با فضای مثبت تر نسبت به گذشته می تواند این فعالیت ها را در فضای آرامش بیشتر و تأثیر گذاری بهتری قرار دهد.

باید بپذیریم که آژانس مرجع فنی نظارت بر توافق نامه وین و برجام است. بنابراین هر چه این مرجع زمینه های بهتر تایید فعالیت های هسته ایران را فراهم نماید و با تاییدات خود که ناشی از بازدیدهای پذیرفته شده در توافق نامه وین است، خود را فعال تر نشان دهد در فضای سیاسی و اقتصادی اثر بیشتری می گذارد. چنانچه شاهد این خواهیم بود که بازار واکنش بهتری نسبت به تحرکات اقتصادی هم در حوزه داخلی و هم در حوزه منطقه ای و نظام بین الملل برای ایران به همراه خواهد داشت.

تأثیر این گزارش در آمریکا چیست؟

در کنگره ایالات متحده آمریکا و در ساختار قدرت ایالات متحده آمریکا، کار اندکی سخت تر می شود. سناریوی احتمالی قوی در ایالات متحده آمریکا، باوجود همه مخالفت هایی که با تصویب توافق نامه صورت می پذیرد، نهایتا به این سناریو ختم خواهد شد که کنگره در مرحله نخست آن را رد کند، رئیس جمهور آن را وتو کند و کنگره برای شکستن وتوی رئیس جمهور آمریکا به نتیجه نهایی نرسد و قدرتمندی اوباما نمایش داده خواهد شد.

آن چه که در گزارش کنونی وجود دارد نشان دهنده تاکید بر صلح آمیز بودن تحرکات هسته ای جمهوری اسلامی ایران و بالا رفتن قدرت و توانایی ایران در آژانس بین المللی انرژی هسته ای در جهت نظارت بر فعالیت های هسته ای ایران و ممانعت به عمل آوردن برای دست یابی به بمب هسته ای ادعا شده است. همان کسانی که چنین ادعایی دارند، بدون تردید می توانند تاثیرگذار بر افکار عمومی ایالات متحده آمریکا و حتی مخالفانی باشند که با شک و تردید در این زمینه رو به رو هستند. به هر ترتیب باید بپذیریم که آژانس بین المللی انرژی هسته ای، مرجع فنی پذیرفته شده بین المللی در ارتباط با فعالیت های هسته ای است و شعارهایی که حتی قبلا در ایران داده می شد که این سازمان ها حلقه به گوش قدرت های بزرگ هستند، تا حدود زیادی در ایالت متحده آمریکا چندان خریدار ندارد.

تأثیر این گزارش در داخل ایران و در تصمیم مجلس شورای اسلامی چیست؟

تأثیر این گزارش برای ایران هم مثبت است. به هر ترتیب افکا رعمومی به خوبی وقوف دارند که در عین حال که آژانس در گزارش خود، بازرسی ها و تأثیر بازرسی ها را در نرسیدن ایران به بمب هسته ای احتمالی ادعایی دارد، از طرف دیگر هم تأکید بر این نکته دارند که ایران می تواند با آرامش بیشتر و کمک قدرت های جهانی در زمینه رسیدن ایران به انرژی هسته ای صلح آمیز امیدوارتر به آینده اقتصادی و آینده تحرکات هسته ای خود حرکت کند. این موضوع می تواند بر افکار عمومی ملت ایران تأثیر بگذارد. ملت ایران خواهان غنی سازی اورانیوم در داخل کشور و استفاده از مواهب این غنی سازی و دستیابی به انرژی هسته ای صلح آمیز در مسائلی هستند که می تواند با توجه به دستاوردهای کنونی در دهه آتی جوابگوی نیازهای آینده آن ها باشد و از این رهگذر مطمئن فعالیت های خود را در آینده ادامه بدهند.

[ منبع این خبر سایت ماچو می باشد، برای مشاهده متن اصلی خبر می توانید روی این قسمت کلیک کنید ]

برای نمایش تمام اخبار مرتبط با عنوان «تاثیر گزارش جدید آژانس بر تصویب برجام در ایران و آمریکا تکرار ادعاهای سابق این بار کم رنگ تر از گذشته » اینجا کلیک کنید. شفاف سازی:
خبر فوق در سایت ماچو منتشر شده و صرفا در این سایت بازنشر شده است. چنانچه به خبر فوق اعتراض دارید برای حذف آن روی این قسمت کلیک کنید.

نکته: با توجه به جمع آوری خودکار مطالب از سطح وب در صورت مشاهده هرگونه تخلف و یا اخبار غیر مجاز و یا اعتراض به انتشار مطالب سایت ها با ایمیل khabargroup.info@gmail.com در تماس باشید

تبلیغات





جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات